Uzlaştırmacı Nedir? Şartlar, Eğitim Süreci ve Sertifika Rehberi (2026)

Uzlaştırmacı, ceza muhakemesi kapsamında uzlaştırmaya tabi suçlarda, taraflar arasında uzlaşma sağlanması amacıyla görevlendirilen ve süreci mevzuata uygun şekilde yürüten kişidir. Uzlaştırmacılık, klasik yargılama sürecine alternatif olarak daha hızlı, daha onarıcı ve tarafların iradesine dayalı bir çözüm yolu sunar.

Uzlaştırmacı olmak isteyen kişiler açısından süreç; kimlerin uzlaştırmacı olabileceği, hangi şartların sağlanması gerektiği, eğitim, sertifika ve sicil aşamalarının nasıl işlediği gibi birçok soruyu beraberinde getirmektedir. Bu rehberde, uzlaştırmacılığa ilişkin temel konular özet, yönlendirici ve güncel biçimde ele alınmaktadır.

Uzlaştırmacı Nedir?

Uzlaştırmacı, ceza muhakemesi sürecinde uzlaştırmaya tabi dosyalarda, mağdur ile şüpheli veya sanık arasında iletişimi sağlayan ve uzlaşma görüşmelerini yöneten kişidir. Görevini yerine getirirken tarafsızlık ilkesine uygun hareket eder ve sürecin hukuka uygun biçimde yürütülmesinden sorumludur.

Uzlaştırmacılık uygulamasının amacı; uyuşmazlıkların mahkeme sürecine taşınmadan, tarafların rızasıyla ve onarıcı bir yaklaşımla çözümlenmesini sağlamaktır. Bu yönüyle uzlaştırmacı, yalnızca hukuki bilgiye değil, aynı zamanda iletişim ve müzakere becerilerine de sahip olmalıdır.

Uzlaştırmacı Kimler Olabilir?

Uzlaştırmacı olabilmek için mevzuatta belirlenen mesleki ve hukuki kriterlerin sağlanması gerekir. Uzlaştırmacı olabilecek kişiler, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde belirlenen meslek grupları arasından seçilmektedir.

Hukuk fakültesi mezunları ve avukatlar başta olmak üzere, mevzuatta öngörülen şartları taşıyan kişiler uzlaştırmacı olabilmektedir. Kimlerin uzlaştırmacı olarak görevlendirilebileceği, güncel düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Uzlaştırmacı Olma Şartları Nelerdir?

Uzlaştırmacı olabilmek için mesleki yeterliliğin yanı sıra, mevzuatta öngörülen bazı genel şartların da sağlanması gerekir. Bu şartlar, uzlaştırmacılık faaliyetinin güvenilir ve tarafsız biçimde yürütülmesini amaçlamaktadır.

Genel olarak uzlaştırmacı olma şartları arasında şunlar yer alır:

• Mevzuatta belirtilen mesleki niteliklere sahip olmak
• Adli sicil bakımından başvuruya engel bir durumun bulunmaması
• Uzlaştırmacı eğitimini usulüne uygun şekilde tamamlamış olmak

Şartların kapsamı ve değerlendirme usulü, güncel mevzuat hükümleri çerçevesinde belirlenmektedir.

Uzlaştırmacı Olma Süreci Nasıl İşler?

Uzlaştırmacı olma süreci, belirli aşamaların sırasıyla tamamlanmasını gerektirir. Bu süreç yalnızca eğitimden ibaret olmayıp değerlendirme ve sicil işlemlerini de kapsamaktadır.

Genel çerçevede uzlaştırmacı olma süreci şu aşamalardan oluşur:

• Yetkili kurum tarafından düzenlenen uzlaştırmacı eğitiminin tamamlanması
• Eğitim sonrasında mevzuatta öngörülen değerlendirme sürecinin yürütülmesi
• Uzlaştırmacı siciline kayıt işlemlerinin gerçekleştirilmesi

Uzlaştırmacı olma sürecinin aşamaları, başvuru adımları ve sicile kayıt işlemleri, ilgili blog içeriğinde ele alınmıştır.

Uzlaştırmacı Eğitimi Nedir ve Zorunlu mudur?

Uzlaştırmacı eğitimi, uzlaştırmacılık faaliyetini yürütmek isteyen kişiler için mevzuat gereği zorunlu bir eğitimdir. Bu eğitim, uzlaştırmacılığın hukuki dayanağı, uygulama esasları ve mesleki sorumluluklar hakkında temel bilgi sağlamayı amaçlar.

Uzlaştırmacı eğitimi kapsamında genel olarak şu başlıklar yer alır:

• Uzlaştırmacılığın hukuki çerçevesi
• Uzlaştırma sürecinin işleyişi
• Uygulamada dikkat edilmesi gereken temel ilkeler

Uzlaştırmacı eğitiminin zorunlu olup olmadığı ve uygulama esasları, ilgili blog içeriğinde ele alınmıştır. 

Uzlaştırmacı Temel Eğitimi ile Yenileme Eğitimi Arasındaki Fark

Uzlaştırmacılık alanında temel eğitim ve yenileme eğitimi olmak üzere iki farklı eğitim türü bulunmaktadır. Bu eğitimler, uzlaştırmacı adaylarının sürece ilk kez dahil olması ile sicile kayıtlı uzlaştırmacıların mesleki yeterliliklerini güncel tutmaları amacıyla düzenlenmektedir.

Bu iki eğitim türü arasındaki temel farklar şu şekildedir:

• Temel eğitim, uzlaştırmacı olmak isteyen kişiler için ilk aşamadır.
• Yenileme eğitimi, sicile kayıtlı uzlaştırmacılar için mevzuatta öngörülen dönemlerde gündeme gelir.
• Eğitimlerin amacı, kapsamı ve zamanlaması ilgili mevzuat hükümlerine göre belirlenir.

Uzlaştırmacı Sertifikası Nereden ve Nasıl Alınır?

Uzlaştırmacı sertifikası, uzlaştırmacılık eğitiminin usulüne uygun şekilde tamamlandığını gösteren belgedir. Sertifika, mevzuata uygun biçimde yetkilendirilmiş kurumlar tarafından düzenlenen eğitimler sonucunda alınabilir.

Uzlaştırmacı sertifikasına ilişkin genel esaslar şu şekildedir:

• Sertifika, yetkili kurum tarafından verilen eğitimin tamamlanmasıyla düzenlenir.
• Sertifikanın geçerliliği, eğitimin mevzuata uygunluğu ile doğrudan ilişkilidir.
• Sertifika, uzlaştırmacı siciline kayıt sürecinde ibraz edilmesi gereken belgeler arasında yer alır.

Uzlaştırmacı Siciline Kayıt Süreci

Uzlaştırmacı siciline kayıt, uzlaştırmacılık faaliyetinin fiilen yürütülebilmesi için zorunlu bir aşamadır. Eğitim ve sertifika sürecini tamamlayan kişiler, mevzuatta belirlenen usule uygun şekilde sicile kayıt başvurusu yapabilir.

Sicile kayıt sürecine ilişkin temel hususlar şunlardır:

• Sicile kayıt, uzlaştırmacı yetkisinin resmiyet kazanmasını sağlar.
• Başvuru ve kayıt işlemleri belirli dönemler ve usuller çerçevesinde yürütülür.
• Sicile kayıt sonrasında uzlaştırmacılar, mevzuatta öngörülen yükümlülüklere tabi olur.

Uzlaştırmacı Ücretleri Nasıl Belirlenir?

Uzlaştırmacı ücretleri, uzlaştırma faaliyetinin niteliğine ve mevzuatta belirlenen esaslara göre belirlenir. Bu ücretler, uzlaştırmacının yürüttüğü görev karşılığı ödenen bedelleri ifade eder ve eğitim ücretlerinden tamamen ayrıdır.

Genel çerçevede uzlaştırmacı ücretlerine ilişkin temel ilkeler şunlardır:

• Ücretler, ilgili mevzuat ve asgari ücret tarifeleri esas alınarak belirlenir.
• Ödeme usulü ve zamanlaması uzlaştırma sürecinin sonucuna göre değişebilir.
• Uzlaştırmacı ücretleri, eğitim veya başvuru süreçleriyle doğrudan bağlantılı değildir.

Uzlaştırmacı Eğitim Programları

Uzlaştırmacı olmak isteyenler için düzenlenen güncel eğitim programları, tarih ve kontenjan bilgileri bu sayfada paylaşılmaktadır. Eğitimlere ilişkin kayıt süreci ve uygulanma şekli hakkında bilgiye ilgili sayfadan ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular